<\/p>\n
Transakcje nieautoryzowane w pytaniach i odpowiedziach<\/p>\n
[Warszawa, 17 listopada 2022 r.]<\/strong> Urz\u0105d Ochrony Konkurencji i Konsument\u00f3w dostaje liczne skargi od konsument\u00f3w na tzw. transakcje nieautoryzowane, czyli transakcje wykonane bez zgody w\u0142a\u015bciciela rachunku czy karty p\u0142atniczej. To mo\u017ce by\u0107 np. przelanie przez oszusta \u015brodk\u00f3w na inny rachunek \u2013 cz\u0119sto zagraniczny czy wyp\u0142ata BLIK.<\/p>\n – Razem z Rzecznikiem Finansowym zauwa\u017camy, \u017ce transakcje nieautoryzowane s\u0105 ogromnym problemem spo\u0142ecznym. Oszu\u015bci si\u0119gaj\u0105 po coraz bardziej wyrafinowane metody manipulacji i wy\u0142udzania danych dost\u0119powych do rachunk\u00f3w. Niestety, banki nie wype\u0142niaj\u0105 swoich ustawowych obowi\u0105zk\u00f3w i wprowadzaj\u0105 konsument\u00f3w w b\u0142\u0105d. Konsumentom wci\u0105\u017c brakuje odpowiedniej wiedzy o tym jak broni\u0107 si\u0119 przed pu\u0142apkami oszust\u00f3w, a tak\u017ce jakie prawa przys\u0142uguj\u0105 im w sytuacji, gdy dojdzie do nieautoryzowanej transakcji. St\u0105d pomys\u0142 na wsp\u00f3ln\u0105 akcj\u0119 edukacyjn\u0105 <\/em>\u2013 m\u00f3wi Tomasz Chr\u00f3stny, Prezes UOKiK.<\/p>\n – Banki maj\u0105 obowi\u0105zek zapewni\u0107 maksymalne bezpiecze\u0144stwo zgromadzonych przez klient\u00f3w \u015brodk\u00f3w oraz transakcji, ograniczone jedynie prawem do prywatno\u015bci klienta. Przerzucanie na klient\u00f3w konsekwencji z\u0142amania przez przest\u0119pc\u00f3w zabezpiecze\u0144 systemu bankowego przeczy za\u0142o\u017ceniom le\u017c\u0105cym u jego podstawy. Klient dokonuj\u0105c transakcji ma uzasadnione przekonanie o tym, \u017ce\u00a0 jego bank zapewni mu wysoki standard ochrony. Dyrektywa PSD2 wyra\u017anie wskazuje, \u017ce tym standardem jest, by bank w przypadku, gdy nie stwierdzi pr\u00f3by wy\u0142udzania \u015brodk\u00f3w ze strony klienta automatycznie zwraca\u0142 na jego konto utracone \u015brodki \u2013<\/em> m\u00f3wi dr Bohdan Pretkiel, Rzecznik Finansowy.<\/p>\n Efektem wsp\u00f3\u0142pracy obu instytucji s\u0105 odpowiedzi na najcz\u0119\u015bciej zadawane pytania dotycz\u0105ce transakcji nieautoryzowanych<\/strong><\/a>. Wyja\u015bniamy m.in. jakie zachowania konsument\u00f3w mog\u0105 by\u0107 ryzykowne i skutkowa\u0107 utrat\u0105 pieni\u0119dzy, co nale\u017cy zrobi\u0107, gdy ju\u017c dosz\u0142o do niechcianej transakcji, jakie obowi\u0105zki maj\u0105 w takich sytuacjach dostawcy us\u0142ug p\u0142atniczych (np. banki). T\u0142umaczymy tak\u017ce wa\u017cne poj\u0119cia \u201eautoryzacja\u201d i \u201euwierzytelnianie\u201d oraz zawi\u0142e przepisy prawne. Zach\u0119camy do lektury!<\/p>\n Przyk\u0142adowe sytuacje-pu\u0142apki<\/strong><\/p>\n Aby unikn\u0105\u0107 utraty pieni\u0119dzy z rachunku, warto pami\u0119ta\u0107 o 4 podstawowych zasadach:<\/p>\n Co w sytuacji, gdy oszustom uda\u0142o si\u0119 zdoby\u0107 dost\u0119p np. do twojego rachunku p\u0142atniczego lub danych karty p\u0142atniczej? Jak najszybciej poinformuj swojego dostawc\u0119 us\u0142ug p\u0142atniczych, zastrze\u017c kart\u0119 i zmie\u0144 dane do logowania lub zablokuj rachunek p\u0142atniczy. Dzi\u0119ki temu uniemo\u017cliwisz oszustom kradzie\u017c \u015brodk\u00f3w lub w przypadku gdy ju\u017c do niej dosz\u0142o – zapobiegniesz wykonywaniu dalszych transakcji. Jak najszybciej zg\u0142o\u015b tak\u017ce spraw\u0119 policji i poinformuj o tym swojego dostawc\u0119 us\u0142ug p\u0142atniczych.<\/p>\n Obowi\u0105zki dostawc\u00f3w us\u0142ug p\u0142atniczych<\/strong><\/p>\n Dostawca us\u0142ug p\u0142atniczych jest odpowiedzialny za to, \u017ceby transakcje odbywa\u0142y si\u0119 za zgod\u0105 i wiedz\u0105 w\u0142a\u015bciciela instrumentu p\u0142atniczego (np. rachunku lub karty). Dodatkowo na bankach ci\u0105\u017cy obowi\u0105zek ochrony \u015brodk\u00f3w na rachunku. Dlatego dostawca us\u0142ug p\u0142atniczych ma obowi\u0105zek zwr\u00f3ci\u0107 konsumentowi kwot\u0119 nieautoryzowanej transakcji najp\u00f3\u017aniej do ko\u0144ca nast\u0119pnego dnia roboczego (tzw. termin D+1) po stwierdzenia braku jej autoryzacji. Od tej powinno\u015bci przepisy przewiduj\u0105 tylko dwa wyj\u0105tki:<\/p>\n Zgodnie z przepisami dostawca us\u0142ug p\u0142atniczych nie mo\u017ce natomiast odm\u00f3wi\u0107 zwrotu pieni\u0119dzy w innych sytuacjach. Je\u017celi jednak wyka\u017ce, \u017ce oszu\u015bci pozyskali dost\u0119p do rachunku w wyniku jego ra\u017c\u0105cego niedbalstwa, to dostawca us\u0142ug p\u0142atniczych (np. bank) mo\u017ce zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 do p\u0142atnika (konsumenta) o zwrot wyp\u0142aconej mu uprzednio kwoty nieautoryzowanej transakcji. Je\u015bli p\u0142atnik (konsument) odm\u00f3wi, bank mo\u017ce dochodzi\u0107 swoich roszcze\u0144, w tym na drodze s\u0105dowej. Szczeg\u00f3\u0142ow\u0105 interpretacj\u0119 przepis\u00f3w dotycz\u0105cych transakcji nieautoryzowanych Prezes UOKiK przedstawi\u0142 w stanowisku<\/a>, opublikowanym na stronie finanse.uokik.gov.pl.<\/p>\n Dzia\u0142ania UOKiK i Rzecznika Finansowego<\/strong><\/p>\n Prezes Urz\u0119du od lipca 2021 r. prowadzi post\u0119powania wyja\u015bniaj\u0105ce<\/a>, w kt\u00f3rych sprawdza, jak banki zachowuj\u0105 si\u0119 wobec konsument\u00f3w, kt\u00f3rzy zg\u0142osili nieautoryzowane transakcje. Zebrany dotychczas materia\u0142 da\u0142 podstawy do postawienia 5 instytucjom finansowym zarzut\u00f3w naruszania zbiorowych interes\u00f3w konsument\u00f3w<\/a>. \u2013 Zarzuty dotycz\u0105 niezwracania konsumentom w ustawowym terminie kwot nieautoryzowanych transakcji, a tak\u017ce wprowadzania ich w b\u0142\u0105d w odpowiedziach na reklamacje. Nie wykluczamy stawiania zarzut\u00f3w kolejnym bankom<\/em> \u2013 m\u00f3wi Tomasz Chr\u00f3stny, Prezes UOKiK.<\/p>\n W indywidualnych sporach z bankami konsumenci mog\u0105 liczy\u0107 na wsparcie Rzecznika Finansowego. – Bez w\u0105tpienia klient nie powinien by\u0107 stron\u0105, kt\u00f3ra w wypadku utraty \u015brodk\u00f3w jest niejako podw\u00f3jnie pokrzywdzona: po pierwsze, gdy dokonana zosta\u0142a na jego szkod\u0119 nieautoryzowana transakcja i straci\u0142 \u015brodki, a po drugie, gdy bank odmawia mu zwrotu \u015brodk\u00f3w w tzw. terminie D+1 \u2013<\/em> m\u00f3wi dr Bohdan Pretkiel, Rzecznik Finansowy.<\/p>\n Je\u015bli bank nie uwzgl\u0119dni\u0142 twojej reklamacji, z\u0142\u00f3\u017c wniosek do RzF<\/a> o rozpatrzenie sprawy. Rzecznik ma te\u017c kompetencje, aby pom\u00f3c ci w sytuacji, gdy sp\u00f3r znajduje si\u0119 ju\u017c na etapie post\u0119powania s\u0105dowego<\/a>. We wrze\u015bniu 2020 r. RzF z\u0142o\u017cy\u0142 pierwszy pozew w imieniu klienta w sprawie, w kt\u00f3rej bank odm\u00f3wi\u0142 zwrotu pieni\u0119dzy skradzionych z rachunku w wyniku nieautoryzowanej transakcji p\u0142atniczej, a w pa\u017adzierniku 2020 r. wyst\u0105pi\u0142 z pierwsz\u0105 skarg\u0105 nadzwyczajn\u0105 do S\u0105du Najwy\u017cszego w takiej sprawie.<\/p>\n Pomoc dla konsument\u00f3w:<\/strong><\/p>\n Tel. 801\u00a0440\u00a0220 lub 222 66 76 76 \u2013 infolinia konsumencka <\/p>\n\n
\n
\n
\nE-mail: porady@dlakonsumentow.pl<\/a>
\nRzecznicy konsument\u00f3w<\/a> \u2013 w twoim mie\u015bcie lub powiecie
\nRzecznik Finansowy<\/a> \u2013 po odrzuceniu reklamacji przez instytucj\u0119 finansow\u0105<\/p>\n